08 december 2013

Alkmaarse oorlogsslachtoffers: Bram Daalder

08 december 2013
In Alkmaar had je vroeger de Bram Daalder MAVO. Deze school kende ik wel, maar over de naamdrager was mij niets bekend tot ik me meer ging verdiepen in de geschiedenis van Alkmaar.

Bram (Abraham) wordt op 7 mei 1920 geboren in Alkmaar als zoon van Cornelis Daalder en Trijntje Anna Over. Hij heeft nog een oudere broer Dirk. Na de lagere school gaat Bram naar de Ulo aan de Krelagestraat. Vervolgens wordt hij kantoorbediende. Aan het begin van de oorlog verruilt hij die baan voor eentje bij de voedselcommissaris die aan het Kerkplein is gevestigd.

In 1940 legt Bram al contact met een aantal Alkmaarse verzetslieden. Begin 1942 krijgt hij opdracht van kapitein Meihuizen, coördinator van de groep Snaarmanslaan en oud-hoofdinspecteur van de politie in Den Haag, om naar de Paardenmarkt te gaan om daar een kist op te halen waarin een geheime zender zit.

Een constructie-tekenaar van de Nederlandse Seintoestellenfabriek had de zender verstuurd. Hij maakte deel uit van een organisatie onder het personeel aldaar die was opgericht voor spionage en sabotage en hij werd volkomen vertrouwd. In werkelijkheid stapte de constructie-tekenaar echter naar de Ortskommandant in Hilversum en vertelde het hele verhaal.

In de doos zat ook geen zender, maar stenen. Bram wordt op de Paardenmarkt door politieagenten gearresteerd en hij wordt daarbij op bloedige wijze in het gezicht geslagen. Bij het Alkmaarse politiekorps zaten ook een aantal goede Nederlanders, die ook in de illegaliteit actief waren. Ze krijgen echter geen kans om iets voor Bram te doen, want hij wordt vrij snel naar het Oranjehotel in Scheveningen gebracht.

In Scheveningen blijft hij zo'n acht maanden en in die periode staat hij terecht. Er wordt de doodstraf tegen hem geëist maar dat vonnis wordt later later gewijzigd in 'Schutzhaft'

Rond kerst 1943 wordt Daalder overgebracht naar Haaren en vervolgens naar het concentratiekamp in Amersfoort. Daar wordt hij administrateur van de kampleiding. Dankzij dat baantje slaagt hij erin om zestig kaarten van terdoodveroordeelden te laten verdwijnen. Hierdoor worden deze mannen niet gefusilleerd. Wegens onzorgvuldigheid wordt Bram gestraft en krijgt een lager baantje.

In november 1944 wordt het kamp ontruimd omdat de geallieerden naderden. Een deel van de gevangenen wordt naar Duitsland getransporteerd waaronder ook Bram. Hij komt terecht in Neuengamme, maar uit dat kamp weet hij te vluchten. Onderweg naar Nederland wordt hij echter door de Duitse politie opgepakt en als straf afgevoerd naar Buchenwald. Op zijn kleding wordt een rode bal aangebracht wat inhield dat hij vogelvrij was verklaard.

Hoe hij aan zijn einde is gekomen is onbekend. Zijn naam komt in elk geval voor in het digitale Totenbuch waar ongeveer 38.000 namen te vinden zijn van personen die tijdens de oorlog omkwamen in Buchenwald.

Bronnen

Archief Alkmaar
Een interview met Dirk Daalder, broer van Bram







0 reacties:

Een reactie plaatsen

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...
 
◄ ►